Muốn hiểu người khác hơn, thử đổi phán xét thành câu hỏi

Có người trả lời tin nhắn cụt ngủn, ta nghĩ họ khó chịu.

Có người từ chối giúp, ta nghĩ họ ích kỷ.

Có người im lặng trong cuộc họp, ta nghĩ họ chẳng có ý kiến gì.

Con người rất giỏi nhìn một mẩu hành vi rồi tự viết nốt phần còn lại của câu chuyện.

Vấn đề là phần tự viết ấy có khi sai hoàn toàn.

Tôi thấy một cách khá hữu ích là trước khi kết luận về người khác, tự hỏi thêm vài câu:

• Mình đang biết sự thật hay đang đoán?
• Có hoàn cảnh nào khác giải thích được hành vi này không?
• Nếu mình ở đúng hoàn cảnh ấy, mình có chắc sẽ cư xử tốt hơn không?
• Có điều gì nên hỏi trực tiếp thay vì ngồi đoán trong đầu?

Những câu hỏi ấy không biến điều sai thành đúng. Người thất hứa vẫn là thất hứa. Người cư xử tệ vẫn phải chịu trách nhiệm về cách họ cư xử.

Nhưng hiểu nguyên nhân và chấp nhận hành vi là hai chuyện khác nhau.

Hiểu để mình phản ứng đúng hơn, chứ không phải để hợp thức hóa mọi thứ.

Nhiều mối quan hệ hỏng không phải vì hai bên quá xấu, mà vì mỗi bên dựng một câu chuyện trong đầu về bên kia rồi phản ứng với chính câu chuyện ấy.

Trước khi giận một người vì điều mình nghĩ họ nghĩ, đôi khi nên hỏi họ trước.