VIX LÀ GÌ? CÁI ĐỒNG HỒ ĐO NỖI SỢ — ĐỪNG THẤY KIM RUNG ĐÃ VỘI CHẠY

Có bác nhìn bảng điện thấy VIX nhảy từ 15 lên 25 là bắt đầu tưởng tượng tận thế. Có bác khác thấy VIX lên 40 lại hăm hở: “Thế là đáy rồi, xúc thôi”.

Cả hai đều đang bắt một cái nhiệt kế làm thầy bói.

VIX thường được gọi là chỉ số sợ hãi. Nói cho đúng hơn, nó đo mức biến động mà thị trường quyền chọn đang ngầm trả giá cho S&P 500 trong khoảng 30 ngày tới. Nó không biết thị trường sẽ đi lên hay đi xuống. Nó chỉ cho ta biết người ta đang mua bảo hiểm đắt đến mức nào.

Hình dung thế này: trời đang trong mà giá áo mưa bỗng tăng gấp mấy lần. Chưa chắc bão sẽ đổ đúng đầu làng, nhưng rõ ràng nhiều người bắt đầu ngửi thấy mùi mưa.

Một mẹo nhẩm thường dùng: lấy VIX chia khoảng 16. VIX 16 tương ứng với mức dao động ngày khoảng 1%; VIX 32 là khoảng 2%. Đây chỉ là phép quy đổi gần đúng từ biến động năm sang ngày, không phải lời tiên tri rằng ngày mai chỉ số sẽ giảm đúng từng ấy.

Nguồn số liệu: Cboe. VIX đóng cửa 80,86 ngày 20/11/2008; 82,69 ngày 16/03/2020; tăng từ 23,39 lên 38,57 trong hai phiên 02–05/08/2024.

VIX cao chưa chắc là “sắp sập”, VIX thấp chưa chắc là “an toàn”

VIX cao nghĩa là nỗi lo đã được định giá cao. Nhưng từ “đang sợ” đến “còn sập tiếp” là hai chuyện khác nhau. Một người đã chạy toán loạn ngoài đường có thể còn chạy tiếp, cũng có thể đã chạy gần hết hơi.

Ngược lại, VIX thấp chỉ nói thị trường đang yên. Cái yên ấy có thể là khỏe thật, cũng có thể là cả đám đang ngủ trưa cạnh bình ga mà chưa ai ngửi thấy mùi.

Trong bài về Carry Trade, VIX quan trọng vì nó cho biết cú giật ở tỷ giá đã lan sang nhu cầu phòng thủ của chứng khoán Mỹ hay chưa. Yên tăng mà VIX vẫn lừ đừ thì có thể chỉ là đổi vị thế. Yên tăng, VIX bật nhanh, chứng khoán và crypto cùng bị bán thì bàn trà bắt đầu rung thật.