Vàng phá đáy, vượt đỉnh, rồi phá đáy mới — ba ngày mà như hai lực kéo co trên một sợi dây

Sáng mùng 6, vàng rơi xuống đáy mới quanh 4.122 đô la Mỹ một ounce (USD/oz — đơn vị giá vàng quốc tế, 1 ounce khoảng 31,1 gram). Chưa kịp định hình đã quay đầu, chiều cùng ngày leo lên đỉnh 36 giờ quanh 4.177 USD/oz. Sáng mùng 7, tàu dầu bị tấn công gần Eo biển Hormuz (tuyến đường biển hẹp giữa Vịnh Ba Tư, nơi khoảng một phần năm lượng dầu thế giới đi qua), Houthi đánh Ả Rập Xê Út — vàng được đẩy lên nhờ vai trò trú ẩn an toàn. Trưa cùng ngày, lực đỡ đó bay sạch, vàng rơi xuống đáy mới còn thấp hơn — 4.082 USD/oz. Tối mùng 7, biên bản họp tháng 9 của Fed (Cục Dự trữ Liên bang Mỹ — ngân hàng trung ương, nơi quyết định lãi suất đồng đô la) được công bố, đô la mạnh thêm, vàng giảm tiếp về quanh 4.123 USD/oz. Mùng 8, tàu dầu lại bị tấn công gần Qatar, dồn dập nhất từ đầu chiến sự Iran — dầu Brent (loại dầu thô chuẩn dùng tính giá dầu thế giới) vượt 102-104 USD, lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 30 năm (lãi suất nhà nước Mỹ trả cho người mua trái phiếu dài hạn) lên cao nhất từ năm 2002 — lần này vàng không rơi, chỉ đứng vững. Sáng mùng 9, vàng về quanh 4.180 USD/oz.

Bốn ngày, ít nhất năm lần đổi hướng. Đọc đúng một bản tin, bác sẽ tưởng vàng theo sát câu chuyện bản tin đó — hôm sau tin khác tới, giá quay ngược, y như chưa từng nghe tin hôm trước.

Chuyện gì đang xảy ra không khó hiểu, chỉ khó theo cho kịp. Có hai lực khác chất liệu đang kéo cùng một sợi dây — giá vàng — về hai phía. Lực thứ nhất là sợ hãi địa chính trị: mỗi lần tàu dầu bị tấn công, tiền tìm tới vàng như tìm chỗ trú — tới nhanh, tan cũng nhanh khi tin không còn mới. Lực thứ hai là chính sách tiền tệ và đồng đô la: Fed càng cứng rắn, lợi suất càng cao, đô la càng mạnh, vàng — thứ không trả lãi cho người giữ — càng kém hấp dẫn hơn gửi tiền hay mua trái phiếu Mỹ. Lực này đến chậm hơn nhưng dai hơn, đi theo cả chu kỳ chính sách kéo dài nhiều tháng, không tắt theo một bản tin.

Ba ngày qua, hai lực này không thay nhau xuất hiện mà chồng lên nhau, cùng lúc — đó là lý do giá vàng đi hình chữ W lật ngược liên tục thay vì một đường. Với người lướt sóng theo giờ, đây là cơ hội kiếm chênh lệch thật. Nhưng với người đang phân bổ tài sản cho một kế hoạch dài — hưu trí, quỹ dự phòng, mục tiêu năm năm — câu hỏi không phải "giá nào đúng", vì cả hai lực đều thật, cùng lúc. Câu hỏi đúng hơn là: lực nào còn kéo dài sau khi bản tin hôm nay nguội, và vị trí của bác đã tính tới việc bị kéo ngắn hạn theo lực còn lại hay chưa.